Níu vikna skoðun

Markmið:

Greina frávik í heilsu og þroska barns við 9 vikna aldur og veita foreldrum fræðslu og stuðning.

Fyrirkomulag:

Hjúkrunarfræðingur. Skoðunin fer fram á heilsugæslustöð eða í heimahúsi. Áætlaður tími í skoðun er 40 mínútur, en lengd hennar ræðst af þörfum barns og fjölskyldu hverju sinni. Upplýsa og bjóða túlkaþjónustu þegar við á.

Verkþættir:

A. Upplýsingasöfnun, fræðsla og ráðgjöf

B. Þroskamat

C. Líkamsskoðun

D. Skimun á þunglyndi og kvíða

E. Skráning

Hafa í huga

Byrja á að spyrja foreldra hvort það sé eitthvað sérstakt sem þeir vilja spyrja um í dag og hvort þeir hafi einhverjar áhyggjur af barni sínu.

Skoða sjúkraskrá barns og athuga hvort athugasemdir hafi verið gerðar sem þurfi að skoða betur.

Vera vakandi fyrir líðan foreldra, fíkniefna- og áfengisneyslu, vanrækslu og ofbeldi.

Fræðsla

Þroskaferlið

Næring

Næring 0-6 mánaða (Heilsuvera)
Næring og uppeldi
Næring - ráðleggingar embættis landlæknis
Handmjólkun (myndband Stanford Medicine)
Stellingar við brjóstagjöf (myndband Ammehjelpen)
Áfengi og brjóstagjöf | Heilsuvera
D-vítamín | Ísland.is

Svefn og hvíld

Líðan

Tengsl foreldra og ungbarna (myndbönd)
Að lesa í tjáningu ungbarns (myndband)

Slysavarnir barna

Veikindi barna

Þegar barnið þitt er lasið

Bæklingurinn er aðgengilegur á íslensku og ensku

Gefa tækifæri til umræðna og spurninga, meta þörf á stuðningi og fræðslu og benda á viðeigandi fræðsluefni, m.a. á Heilsuveru.

Upplýsingasöfnun, fræðsla og ráðgjöf

Brjóstagjöf / ungbarnablanda
D-vítamín
Mat á tengslamyndun
Að lesa í tjáningu ungbarns
Þroski og örvun
Svefn, Svefn- og vökustig
Slysavarnir
Mat á áhættuþáttum. Vera vakandi fyrir fíkniefna- og áfengisneyslu foreldra, vanrækslu og ofbeldi

Athuga hvort athugasemd hefur verið gerð um þroska barns sem þarf að fylgja eftir. Endurtaka atriði úr fyrra þroskamati sem voru óeðlileg og metið útkomu.

Barnið er skoðað af hjúkrunarfræðingi á sama hátt og áður, vigtað og höfuðummál mælt. Þegar frávik mælast er mikilvægt að hafa í huga mæliskekkjur. Endurteknar mælingar eru því mikilvægar þegar grunur vaknar um frávik á vaxtarlínuriti. Sjá nánar um vöxt barna.

Meðfædd viðbrögð

Í 9 vikna skoðun í ung- og smábarnavernd skal skima fyrir þunglyndi og kvíða. Nota skal EPDS til að skima fyrir þunglyndi og GAD-7 til að skima fyrir kvíða.

LEI-0186 | Andleg vanlíðan á meðgöngu og eftir fæðingu | QM

LEI-0294 | EPDS og GAD-7 skráning í ung- og smábarnavernd | QM

LEI-0011 | Fjölskyldutré og tengslakort í ung- og smábarnavernd | QM

Skor á GAD-7: Kvíðaeinkenni innan eðlilegra marka (0-4 stig), væg kvíðaeinkenni (5-9 stig), miðlungs kvíðaeinkenni (10-14 stig), mikil kvíðaeinkenni (15-21 stig).

Fylgja þarf konum eftir sem skora yfir 9 stig á EPDS.

Ef grunur er um alvarlegri vanda, til dæmis:

Ef já við spurningu 10 á EPDS um sjálfsskaða
12 stig eða meira á EPDS
15 stig eða meira á GAD-7

þá skal hafa samráð við heilsugæslulækni og sálfræðing á stöð fyrir ítarlegra mat á vanda og meðferðarþörf. Ef um alvarlegan geðheilbrigðisvanda er að ræða þá skal í samráði við lækna vísa til sérhæfðar geðheilbrigðisþjónustu.

Stigagjöf EPDS-skimunar

Stigagjöf GAD-7