Níu vikna skoðun

Markmið:

Greina frávik í heilsu og þroska barns við 9 vikna aldur og veita foreldrum fræðslu og stuðning.

Fyrirkomulag:

Hjúkrunarfræðingur. Skoðunin fer fram á heilsugæslustöð eða í heimahúsi. Áætlaður tími í skoðun er 40 mínútur.

Verkþættir:

A. Upplýsingasöfnun, fræðsla og ráðgjöf

B. Þroskamat

C. Líkamsskoðun

D. Skimun á þunglyndi og kvíða

E. Skráning:

EPDS og GAD-7 skráning í 9 vikna skoðun

Hafa í huga

Byrja á að spyrja foreldra hvort það sé eitthvað sérstakt sem þeir vilja spyrja um í dag og hvort þeir hafi einhverjar áhyggjur af barni sínu.

Skoða sjúkraskrá barns og athuga hvort athugasemdir hafi verið gerðar sem þurfi að skoða betur.

Vera vakandi fyrir líðan foreldra, fíkniefna- og áfengisneyslu, vanrækslu og ofbeldi.

Fræðsla

Bæklingurinn er aðgengilegur á íslensku og ensku

Gefa tækifæri til umræðna og spurninga, meta þörf á stuðningi og fræðslu og benda á viðeigandi fræðsluefni, m.a. á Heilsuveru.

Upplýsingasöfnun, fræðsla og ráðgjöf

Brjóstagjöf/næring
D-vítamín
Tengslamyndun, Að lesa í tjáningu ungbarns
Þroski og örvun barns
Svefn, Svefn- og vökustig
Slysavarnir
Mat á áhættuþáttum. Vera vakandi fyrir fíkniefna- og áfengisneyslu foreldra, vanrækslu og ofbeldi

Barna- og fjölskyldustofa - Farsæld barna

Athuga hvort athugasemd hefur verið gerð um þroska barns sem þarf að fylgja eftir. Endurtaka atriði úr fyrra þroskamati sem voru óeðlileg og metið útkomu.

Barnið er skoðað af hjúkrunarfræðingi á sama hátt og áður, vigtað og höfuðummál mælt. Þegar frávik mælast er mikilvægt að hafa í huga mæliskekkjur. Endurteknar mælingar eru því mikilvægar þegar grunur vaknar um frávik á vaxtarlínuriti. Sjá nánar um vöxt barna.

Meðfædd viðbrögð

Í 9 vikna skoðun í ung- og smábarnavernd skal skima fyrir þunglyndi og kvíða. Nota skal EPDStil að skima fyrir þunglyndi og GAD-7 til að skima fyrir kvíða. Sjá flæðirit.

Skor á GAD-7: Kvíðaeinkenni innan eðlilegra marka (0-4 stig), væg kvíðaeinkenni (5-9 stig), miðlungs kvíðaeinkenni (10-14 stig), mikil kvíðaeinkenni (15-21 stig).

Fylgja þarf konum eftir sem skora yfir 9 stig á EPDS skv. flæðiriti.

Ef grunur er um alvarlegri vanda, til dæmis:

Ef já við spurningu 10 á EPDS um sjálfsskaða
12 stig eða meira á EPDS
15 stig eða meira á GAD-7

þá skal hafa samráð við heilsugæslulækni og sálfræðing á stöð fyrir ítarlegra mat á vanda og meðferðarþörf. Ef um alvarlegan geðheilbrigðisvanda er að ræða þá skal í samráði við lækna vísa til sérhæfðar geðheilbrigðisþjónustu.

Vinnulag við skimun og meðferð þunglyndis og kvíða í ung- og smábarnavernd

Stigagjöf EPDS-skimunar

Stigagjöf GAD-7

EPDS og GAD-7 skráning í 9 vikna skoðun